ابزار

ابزار مته مرغک چیست و چه کاربردی دارد؟

کاربرد مته مرغک

منظور از ابزار مته مرغک ابزاری است که یکی از اجزای اصلی ماشین تراش می باشد و در انتهای دستگاه تراش قرار داده شده است. مته مرغک برای کارهایی مانند  تنظیم نوک ابزار برای نگه داشتن  قطعات بلند ( به ویژه زمان تراش سطح)، سوراخ کاری، مخروط تراشی، مته مرغک زنی، و دیگر موارد به کار می رود.

 

با در نظر داشتن خصوصیات ویژه مته مرغک، اینگونه مته برای آغاز عملیاتِ سوراخکاریِ سطوحی همچون شفت به کار می رود. در واقع مته مرغک  برای تخلیه متریال از اجسام و قطعات گوناگونی به وجود آمده که غالبا به یک دریل وصل می شوند. با چرخش سریع دریل مته می تواند به وسیله زائده‌های مدوّر روی مته در اجسام و قطعات نفوذ نموده و سوراخ هایی با ابعاد دلخواه به وجود آورد.

در اینجا برخی کاربردهای مته مرغک را به شرح ذیل توضیح می دهیم:

 

روش کار مته مرغک

اگر نیاز است در یک شفت سوراخکاریِ کنید، پیدا کردن مکان دقیق سوراخکاری دشوار است. یکی از رایج ترین شیوه های سوراخ کاری ایجاد سوراخ، به وسیله دستگاه تراش و مته مرغک می باشد. قطعه مورد نظر در مته مرغک به 3 سیستم دستگاه متصل می شود و مته سوراخکاری به وسیله 3 سیستم مته و کلاهک های کمکی روی دستگاه تراش سوار می شود. امتیاز اصلی این شیوه کار، سوراخ کاری در مرکز قطعه در عملیات دلخواه و عرض محور گردان آن می باشد. برای آغاز مراحل سوراخکاری در ابتدا نیاز است سطح مورد نظر  و انتخابی برای سوراخ کاری کاملا تراشیده شود تا فاقد  برآمدگی یا فرو رفتگی باشد. بعد از انجام تراشکاری توسط مته مرغک در سطح مورد نظر سوراخی ایجاد می شود. برای ایجاد چنین سوراخی استفاده از مته مرغک مورد نیاز است و عملا سوراخ کاری بدون مته مرغک در تصور نمی گنجد. سوراخ ایجاد شده توسط مته مرغک اپراتور را قادر می سازد که راس مته را درست در نقطه مرکزی قطعه دلخواه برای سوراخ کاری قرار داده و منحرف نگردند.

 ساختار ابزار مته مرغک

در قدیم مته مرغک را مته ترکیبی هم می نامیدند. علت اینکه چنین نامی را به مته مرغک نسبت دادند ترکیب 2 مته با قطرهای متفاوت یعنی مته و مته خزینه می باشد. غالبا مته مرغک از جنس فولاد یا HSS ساخته می شود. البته مته مرغک کاربایدی و یا مته مرغک دارای کبالت هم تولید می شود. البته تولید این نوع مته مرغک ها کتر از منه مرغک های فولادی می باشد.

انواع مختلف مته مرغک

غالبا مته مرغک بسته به شکل ظاهری مته دارای 3 نوع مختلف است که بر اساس نیاز شما و نوع سطحی که قصد دارید از آن استفاده نمایید به 3 دسته تقسیم می شوند:

  • مته مرغک نوع Aفاقد خزینه محافظ با زاویه مخروط 60 درجه ای: این نوع مته مرغک سوراخی با زاویه 60 درجه ایجاد می نماید.
  • مته مرغک نوع B فاقد خزینه محافظ با زاویه مخروط 60  و 120 درجه ای: علاوه بر ایجاد سوراخی با زاویه 60 درجه این نوع مته مرغک در ابتدا پخی با زاویه 120 درجه برای ایجاد سوراخی به منظور حفاظت از سوراخ اصلی می سازد.
  • مته مرغک نوع Rدارای قوس: این نوع مته مرغک برای سوراخ کاری هایی به کار می روند که درجه ای انحراف دارند.

ابزار - مته-مرغک

دسته بندی از نظر جنس بدنه

  • مته مرغک HSS: این نوع مته مرغک از جنس فولاد ساخته شده و مناسب ایجاد سوراخ در قطعاتی است که جنس سختی ندارند.
  • مرغک کبالت دار: تعداد کمی از مته ها از جنس کبالت تولید می شوند. دلیل کاربرد این نوع مته این است که سوراخکاری فلزات سخت موجب تولید حرارت می گردد و این حرارت باعث سوختن مته می گردد. کبالت مانع سوختن مته می گردد.
  • مرغک کارباید دار: جنس مته، کارباید از سخت ترین جنس های مته مرغک است و مناسب سوراخ کاری  برای ایجاد حُفروی قطعه ای با جنس سخت می باشد.

جدول استاندارد

ابزار مته مرغک در ابعاد مختلفی تولید می شوند که اندازه قطر آنها مهم ترین بخش ابعاد است. برای گزینش مته مرغک صحیح غالبا به ابعاد قطعه کار و به ویژه قطر قطعه کار توجه می شود. جدول زیر به شما کمک می کند تا بر اساس نیازتان مته مرغکی با قطر مناسب قطعه مورد نظر را انتخاب نمائید.

 

مته-مرغک-راندمان صنعت

مراحل استفاده از مته مرغک به وسیله دستگاه تراش

  • قطر قطعه کار را در ابتدا به وسیله کولیس اندازه بگیرید وبا در نظر داشتن قطر قطعه کار، مته مرغک مناسب کار خود را انتخاب کنید.
  • نوک مته مرغک را بررسی کنید تا کاملا سالم باشد. مته مرغک با نوک زخمی و پریده یا شکسته مناسب استفاده نیست.
  • مته مرغک را به 3 نظام گیرنده مته ببندید و اگر لازم بود سطح قطعه را بتراشید.
  • با چرخش اهرم دستگاه مرغک، دماغه مرغک را 3 تا 5 سانتیمتربه خارج هدایت کرده و 3 گیرنده مته را همراه کلاهک آن با ضربه ای جا می زنیم
  • سرعت متناسب با چرخش را با در نظر داشتن جنس قطعه و قطر مته مرغک روی دستگاه تنظیم می کنیم.
  • اهرم شروع حرکت را به سمت پایین می کشیم تا 3 گیرنده قطعه بچرخند. سپس اهرم متوقف کننده مته مرغک را آزاد می کنیم و آن را به قطعه کار نزدیک کرده و به وسیله اهرم دستگاه تراش را قفل می کنیم.
  • ابزار مته مراغک را دقیقا هم سطح با قطعه کار کرده و دستگاه تراش را چرخانده تا مته مرغک ما سوراخ مناسب کار ما را ایجاد کند.
  • بعد از ایجاد سوراخ مته مرغک را از دستگاه باز می نمائیم.

کاربرد مته مرغک

مته مرغک برای ایجاد سوراخ در سطوح مختلف سخت به کار می رود و کاربردهای صنعتی دارد.

در سایت راندمان صنعت می توانید انواع مته مرغک با بهترین کیفیت را از برندهای معتبر خریداری کنید.

منبع

https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%85%D8%B1%D8%BA%DA%A9

 

 

 

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.